Στο Αρχαιολογικό Μουσείο του Ρηγίου (Reggio Calabria) φιλοξενείται ένα εξαιρετικό δείγμα της κοροπλαστικής τέχνης της Μεγάλης Ελλάδας, το οποίο χρονολογείται στον 4ο αιώνα π.Χ.. Πρόκειται για ένα κεραμικό αρωματοδοχείο (πλαστικό αγγείο) σε σχήμα Μαινάδας, το οποίο ανασκάφηκε στην ελληνική νεκρόπολη των Επιζεφύριων Λοκρών στη Νότια Ιταλία. Το εύρημα αυτό προσφέρει μια μοναδική ματιά στη σύζευξη της καθημερινής λειτουργικότητας, της ταφικής λατρείας και της μουσικής παράδοσης του
Η κατασκευή και ο ρόλος του GENDANG (ή Ganrang στη γλώσσα των Μπούγκις) αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της μουσικής παράδοσης στο Νότιο Σουλαουέζι. Αν το Kacapi είναι η "φωνή" και το "πνεύμα", το Gendang είναι ο "χτύπος της καρδιάς" και η κινητήρια δύναμη πίσω από κάθε ιερή ή
Ακολουθεί η αναλυτική παρουσίαση του οργάνου:
Το GENDANG των Μπούγκις διαφέρει από τα αντίστοιχα τύμπανα της Ιάβας ή του Μπαλί, κυρίως λόγω της στιβαρής κατασκευής του και του τρόπου που παράγει τον ήχο.
Στην καρδιά του πολιτισμού των ΜΠΟΥΓΚΙΣ και των ΜΑΚΑΣΑΡ, στο Νότιο Σουλαουέζι, ο ήχος δεν
Η κατασκευή του KACAPI αποτελεί από μόνη της μια τέχνη που απαιτεί υπομονή και γνώση των υλικών
Το πιο χαρακτηριστικό στοιχείο του είναι το σχήμα βάρκας. Για μια εθνοτική ομάδα όπως οι ΜΠΟΥΓΚΙΣ, που έγραψαν ιστορία ως οι σπουδαιότεροι θαλασσοπόροι του αρχιπελάγους, η μορφή αυτή δεν είναι τυχαία. Το KACAPI μοιάζει με ένα μικρό πλεούμενο που "ταξιδεύει" τον ακροατή στις θάλασσες της μνήμης. Οι δύο (ή σπανιότερα τρεις) μεταλλικές του χορδές κουρδίζονται με χειροποίητα ξύλινα κλειδιά, ενώ ο τρόπος που παίζεται –είτε με
Η μουσική των ΜΠΟΥΓΚΙΣ δεν είναι απλώς ψυχαγωγία· είναι ένας ιερός κώδικας επικοινωνίας με το θείο και μια ηχητική καταγραφή της ένδοξης ναυτικής και πολεμικής τους ιστορίας. Στις τελετουργίες των BISSU, ο ήχος των οργάνων λειτουργεί ως το "όχημα" που επιτρέπει στα πνεύματα να κατέβουν στη γη.
Ακολουθούν τα κυριότερα παραδοσιακά μουσικά όργανα που συνοδεύουν τη ζωή και τις τελετές τους:
Το KACAPI είναι το πιο εμβληματικό έγχορδο όργανο της περιοχής. Πρόκειται για ένα ξύλινο λαούτο με
Χρήση: Χρησιμοποιείται τόσο σε κοσμικές γιορτές όσο και για τη συνοδεία επικών αφηγήσεων. Οι δεξιοτέχνες του οργάνου συνοδεύουν το τραγούδι που εξιστορεί τα κατορθώματα των προγόνων.
Τα τύμπανα GENDANG (ή Gendang Makassar/Bugis) είναι το κέντρο του ρυθμού.
Στο απομονωμένο νησί Σιμπερούτ (Siberut) της Ινδονησίας, η μουσική δεν είναι διασκέδαση· είναι μια ιερή γλώσσα. Για τους Μενταγουάι (Mentawai), τους «Ανθρώπους-Λουλούδια», ο ήχος είναι το μέσο για να προσκαλέσουν τα πνεύματα, να θεραπεύσουν τους αρρώστους και να διατηρήσουν την κοσμική ισορροπία. Τα μουσικά τους όργανα είναι χειροποίητα, φτιαγμένα από τα υλικά της ζούγκλας, και θεωρείται ότι έχουν τη δική τους ψυχή (Σιμάγκερε).
Το Κατέμπου είναι το πιο ιερό όργανο στην κουλτούρα των Μενταγουάι. Είναι ένα μακρόστενο, κωνικό τύμπανο που χρησιμοποιείται αποκλειστικά από τους Σικερέι (σαμάνους) κατά τη διάρκεια των τελετών.
Οι Όνο Νίχα είναι οι αυτόχθονες κάτοικοι του νησιού Νίας στην Ινδονησία. Ζώντας για αιώνες σε μια αυστηρά ιεραρχική κοινωνία πολεμιστών, ανέπτυξαν έναν πολιτισμό όπου η μουσική και τα όργανα δεν είναι απλά μέσα διασκέδασης, αλλά ιερά εργαλεία επικοινωνίας με τους θεούς και τους προγόνους τους.
Η λέξη «Fado» δεν είναι απλώς ένας μουσικός όρος· είναι η ίδια η αντήχηση της πορτογαλικής ψυχής, μια λέξη που πηγάζει από το λατινικό fatum και μεταφράζεται ως «πεπρωμένο» ή «μοίρα». Για να καταλάβει κανείς πότε παρουσιάστηκε για πρώτη φορά αυτό το μοναδικό ιδίωμα, πρέπει να ταξιδέψει πίσω στο
Το Kundu είναι το πιο αναγνωρίσιμο όργανο της χώρας. Η κατασκευή του είναι μια άσκηση ακρίβειας και ισορροπίας.
Η Μεμβράνη: Το πάνω μέρος καλύπτεται παραδοσιακά από δέρμα σαύρας (monitor lizard) ή φιδιού. Το δέρμα στερεώνεται με ισχυρή φυσική κόλλα ή δέσιμο από φυτικές ίνες.
Το Μυστικό του Κουρδίσματος: Η λεπτομέρεια που κάνει τη διαφορά είναι τα σφαιρίδια κεριού. Ο μουσικός τοποθετεί μικρές μπάλες από κερί άγριας μέλισσας στο κέντρο του δέρματος. Προσθέτοντας ή αφαιρώντας κερί, αλλάζει τη μάζα της μεμβράνης και ρυθμίζει τον τόνο του τυμπάνου.
Η Επιλογή του Κορμού: Χρησιμοποιείται ένας ολόκληρος κορμός από εξαιρετικά σκληρό και ανθεκτικό ξύλο. Το δέντρο πρέπει να είναι «ώριμο» ώστε ο ήχος του να ταξιδεύει χιλιόμετρα.
Η Σχισμή: Αντί για μεμβράνη, το Garamut έχει μια στενή σχισμή στο πάνω μέρος. Ο τεχνίτης αδειάζει το εσωτερικό του κορμού μέσα από αυτή τη στενή τρύπα, μια διαδικασία επίπονη και αργή.
Η Ακουστική Λεπτομέρεια: Τα τοιχώματα του Garamut δεν έχουν το ίδιο πάχος παντού. Η μία πλευρά της σχισμής είναι συνήθως πιο λεπτή από την άλλη, επιτρέποντας στο όργανο να παράγει δύο διαφορετικές νότες ανάλογα με το πού το χτυπά ο μουσικός με τα ξύλινα ραβδιά.
Στις περιοχές του ποταμού Sepik, τα φλάουτα κατασκευάζονται από ειδικά είδη μπαμπού που βρίσκονται βαθιά στη ζούγκλα.
Η Κατασκευή: Το μπαμπού κόβεται σε συγκεκριμένες φάσεις της σελήνης για να διασφαλιστεί η αντοχή του. Οι τρύπες ανοίγονται με πυρακτωμένα ξύλα για να μην σχιστεί το μπαμπού.
Διακόσμηση: Συχνά η άκρη του φλάουτου κοσμείται με σκαλιστές κεφαλές πουλιών ή προγόνων, οι οποίες λειτουργούν και ως βάρη για τη σταθερότητα του οργάνου.
Μήκος: Ορισμένα ιερά φλάουτα μπορεί να φτάσουν τα 2 μέτρα σε μήκος και παίζονται πάντα σε ζευγάρια, αντιπροσωπεύοντας το αρσενικό και το θηλυκό πνεύμα.
Ένα από τα πιο απλά αλλά τρομακτικά όργανα στην κατασκευή του.
Λεπτομέρεια: Οι άκρες της πλάκας είναι ακονισμένες με τέτοιο τρόπο ώστε, όταν περιστρέφεται γρήγορα στον αέρα, να δημιουργεί έναν υπόκωφο ήχο που μοιάζει με βρυχηθμό. Χρησιμοποιείται κυρίως σε τελετές μύησης για να αναπαραστήσει τη φωνή των πνευμάτων.
Γνωρίζατε ότι; Τα όργανα στην Παπούα Νέα Γουινέα συχνά «βαφτίζονται» με ονόματα προγόνων. Η κατασκευή τους ολοκληρώνεται μόνο όταν ο τεχνίτης νιώσει ότι το όργανο απέκτησε τη δική του «φωνή», μια στιγμή που γιορτάζεται από ολόκληρη την κοινότητα.
Αυτή η εικόνα είναι το τέλειο παράδειγμα της σύνδεσης ανάμεσα στη φύση, την τέχνη και τη μουσική στην Παπούα Νέα Γουινέα. Αυτό που βλέπουμε είναι ένα τύμπανο Apa (ένας τύπος Kundu) από την κουλτούρα Elema, που κατοικεί στον Κόλπο της Παπούα (Papuan Gulf).
Ακολουθούν οι λεπτομέρειες για την κατασκευή και τον συμβολισμό του, με βάση το συγκεκριμένο εύρημα:
Το πιο εντυπωσιακό χαρακτηριστικό αυτού του τυμπάνου είναι το ανοιχτό «στόμα» στην αριστερή πλευρά. Στην κουλτούρα των Elema, ο κροκόδειλος είναι ένα ιερό ζώο, σύμβολο δύναμης και πνευματικός οδηγός.
Η Σχισμή: Το άνοιγμα δεν είναι τυχαίο. Έχει σκαλιστεί έτσι ώστε να θυμίζει τα σαγόνια κροκόδειλου που ετοιμάζεται να επιτεθεί.
Τα «Δόντια»: Παρατήρησε τις μικρές οδοντωτές εγκοπές κατά μήκος του ανοίγματος. Αυτές οι λεπτομέρειες ενισχύουν την οπτική μεταφορά του ζώου και πιστεύεται ότι δίνουν στο τύμπανο μια «άγρια» φωνή.
Μονοκόμματο Ξύλο: Το όργανο είναι σκαλισμένο από έναν μόνο κορμό δέντρου. Η δημιουργία της εσωτερικής κοιλότητας, που πρέπει να είναι κενή από τη μία άκρη έως την άλλη για να ταξιδεύει ο ήχος, απαιτεί απίστευτη υπομονή.
Η Λαβή: Στο κάτω μέρος βλέπουμε την ενσωματωμένη λαβή, η οποία επιτρέπει στον μουσικό να κρατά το τύμπανο με το ένα χέρι ενώ χτυπά τη μεμβράνη με το άλλο, συχνά κατά τη διάρκεια του χορού.
Διακόσμηση με Pigments: Οι λευκές γραμμές που βλέπεις (το ζικ-ζακ μοτίβο) έχουν δημιουργηθεί με φυσικές χρωστικές ουσίες, όπως ασβέστης από τριμμένα κοχύλια, που τρίβονται μέσα στα σκαλίσματα για να δημιουργήσουν αντίθεση με το σκουρόχρωμο ξύλο.
Παρόλο που το ένα άκρο μοιάζει με στόμα κροκόδειλου, το άλλο άκρο (δεξιά) ήταν καλυμμένο με δέρμα σαύρας ή φιδιού.
Όταν ο μουσικός χτυπά τη μεμβράνη, ο ήχος ενισχύεται μέσα στον ξύλινο σωλήνα και εξέρχεται από τα «σαγόνια» του κροκόδειλου.
Η διακόσμηση στη μέση του οργάνου (οι δύο δακτύλιοι) δεν είναι μόνο αισθητική· συχνά σηματοδοτεί το σημείο όπου ο τεχνίτης εξισορρόπησε το βάρος του οργάνου.
Για τους Elema, όταν το τύμπανο Apa παίζει, δεν είναι ο άνθρωπος που παράγει τον ήχο, αλλά το ίδιο το πνεύμα του κροκόδειλου που βρυχάται. Χρησιμοποιούνταν σε μεγάλες τελετές (Hevehe), οι οποίες μπορούσαν να διαρκέσουν χρόνια για να προετοιμαστούν, και το τύμπανο ήταν το μέσο για να προσκληθούν τα πνεύματα της θάλασσας και του δάσους στην κοινότητα.
.jpg)
Οι πρώτες απεικονίσεις του οργάνου χρονολογούνται γύρω στο 1350. Στην εκκλησία Källunge της
Το 1912, στην πόλη Ναγκόγια της Ιαπωνίας, ο Goro Morita δημιούργησε το Taishogoto (Ταισό-γκοτο). Το όνομά του προέρχεται από την περίοδο Taisho, κατά την οποία εφευρέθηκε.
Η Ιδέα: Ο Morita ήθελε να φτιάξει ένα όργανο που να είναι φθηνό και εύκολο στην εκμάθηση για τα παιδιά, ώστε να μπορούν να παίζουν δυτικές μελωδίες.
Η Σχεδίαση: Συνδύασε την παραδοσιακή ιαπωνική άρπα (Koto) με έναν μηχανισμό πλήκτρων που
Το Suroz (Σουρόζ) είναι ένα τοξωτό έγχορδο (παίζεται με δοξάρι) που κατέχει ιερή θέση στην παράδοση. Λέγεται ότι ο ήχος του είναι τόσο ανθρώπινος που μπορεί να εκφράσει τον πόνο, τη χαρά και τη νοσταλγία με τρόπο που κανένα άλλο όργανο δεν μπορεί.
Σε αντίθεση με το Benju, το Suroz δεν έχει πλήκτρα ή μηχανικά μέρη. Είναι ένα έργο τέχνης σκαλισμένο στο χέρι:
Υλικό: Κατασκευάζεται από ένα ενιαίο κομμάτι ξύλου, συνήθως από το δέντρο Parpuk (Tecomella undulata) ή μουριά.
Το Σχήμα: Το ηχείο του έχει σχήμα που θυμίζει κύπελλο ή «ανοιχτή καρδιά». Το κάτω μέρος του καλύπτεται από μια λεπτή μεμβράνη από δέρμα ζώου (συνήθως κατσίκας), πάνω στην οποία στηρίζεται ο καβαλάρης.
Οι Χορδές: Διαθέτει συνήθως 3 έως 4 κύριες χορδές (από έντερο ή μέταλλο)
Η κατασκευή του Benju (Μπέντζου) αποτελεί ένα κορυφαίο παράδειγμα λαϊκής εφευρετικότητας. Είναι
Το Σώμα (Αντηχείο): Με μήκος περίπου 1 μέτρο και στενόμακρο σχήμα, κατασκευάζεται από ποιοτικά ξύλα όπως ο κέδρος των Ιμαλαΐων (ντεοντάρ) ή η μουριά. Το εσωτερικό του σκάβεται προσεκτικά για να προσφέρει τον απαραίτητο όγκο στον ήχο.
Το "Πληκτρολόγιο": Το πιο χαρακτηριστικό του σημείο. Αποτελείται από 29 έως 32 μεταλλικά
Είναι η πατρίδα των Μπαλούχων, ενός λαού με αρχαίες ρίζες, περήφανη παράδοση και μια γλώσσα που ανήκει στην ιρανική οικογένεια. Παρά τους σύγχρονους πολιτικούς διαχωρισμούς, το Μπαλοχιστάν παραμένει μια ενιαία πολιτισμική οντότητα, η οποία διατηρεί αναλλοίωτα τα έθιμα, τον κώδικα τιμής και την πλούσια καλλιτεχνική της κληρονομιά μέσα στους αιώνες.
Η μουσική ταυτότητα των Μπαλούχων καθορίζεται από όργανα με μοναδική κατασκευή και ήχο, που
Πώς ακουγόταν η μουσική στους δρόμους και τις αυλές της Ευρώπης τον 13ο αιώνα; 🏰🎶
Πολλοί έχουμε στο μυαλό μας τη σύγχρονη γκάιντα με τους μεγάλους αυλούς στον ώμο, όμως η ιστορία μας αποκαλύπτει κάτι διαφορετικό. Το project "Eia musa!" παρουσιάζει την ανακατασκευή μιας μεσαιωνικής γκάιντας (musa) που θυμίζει
Η επικρατούσα άποψη ότι η οργανική μουσική ήταν αποκλεισμένη από τη μεσαιωνική λατρεία καταρρίπτεται σε μεγάλο βαθμό από τα χειρόγραφα των Cantigas de Santa Maria. Αυτή η σπουδαία συλλογή, που δημιουργήθηκε υπό την αιγίδα του Βασιλιά Αλφόνσου Ι’ του Σοφού, αποτελεί έναν θησαυρό της γαλικιανο-πορτογαλικής λογοτεχνίας και προσφέρει αδιαμφισβήτητες αποδείξεις για τη χρήση οργάνων σε θρησκευτικό πλαίσιο. Ιδιαίτερα το χειρόγραφο Escorial j.b.2, με τις λεπτομερείς εικονογραφήσεις του (illuminations), λειτουργεί ως ένας ιστορικός κατάλογος των μουσικών οργάνων του 13ου αιώνα.
«Ο άσκαυλος δεν είναι το όργανο του παρελθόντος, αλλά η απόδειξη της διάρκειας. Από την αρχαία
 |
| Το Sruti upanga (γνωστό και ως bhazana-śruti, druthi, ή nosbug) είναι ένας παραδοσιακός άσκαυλος από το Ταμίλ Ναντού της Νότιας Ινδίας. |
.jpeg)
Στη ζώνη αυτή η Ομάδα 1 (χωρίς ισοκράτη) και η Ομάδα 4 (πολυφωνικά) κυριαρχούν. Ο ήχος είναι ξηρός, έντονος και συνδεδεμένος με το καλοκαιρινό τοπίο και την κτηνοτροφία.
Γιατί αποφασίσαμε να χαρτογραφήσουμε την οικογένεια των Ασκοειδών; Η ανάγκη προέκυψε από τη συχνή σύγχυση: Πολλοί αποκαλούν «γκάιντα» οτιδήποτε έχει δέρμα, αγνοώντας τις τεράστιες κατασκευαστικές και ηχητικές διαφορές τους.
Στην επίσημη εθνομουσικολογία (σύστημα Sachs-Hornbostel), τα όργανα αυτά ονομάζονται Αερόφωνα με γλωσσίδι και ασκό (Reed aerophones with reservoir). Εμείς, για λόγους σαφήνειας, χωρίζουμε αυτή την παγκόσμια οικογένεια σε τέσσερα διακριτά «Στρατόπεδα».
Η ειδοποιός διαφορά από τους άσαυλους αυλούς (όπως η φλογέρα ή η Zummara) είναι ο ασκός. Ο ασκός λειτουργεί ως «τεχνητός πνεύμονας», επιτρέποντας στον μουσικό να παρέχει αδιάκοπη ροή αέρα στα καλάμια. Αυτό επιτρέπει:
Αδιάκοπο ήχο: Δεν υπάρχει κενό για ανάσα.
Πολυφωνία: Ο ασκός τροφοδοτεί πολλούς σωλήνες ταυτόχρονα.
Ένταση: Ο ήχος γίνεται πιο δυνατός και διαπεραστικός.
Αυτός είναι ο Άσκαυλος: η αρχαία και επίσημη ονομασία για το όργανο που «νίκησε» την ανάγκη του ανθρώπου να σταματά για ανάσα.
Παγκοσμίως, τα ασκοειδή χωρίζονται σε τέσσερις κατηγορίες βάσει της κατασκευής τους:
Χαρακτηριστικά: Οξύς, ωμός και διονυσιακός ήχος.
Παραδείγματα: Η ελληνική Τσαμπούνα (Αιγαίο), η μαλτέζικη Żaqq, το ποντιακό Tulum.
Εδώ ο ασκός τροφοδοτεί έναν σωλήνα για τη μελωδία και έναν (ή περισσότερους) μακρύ σωλήνα που βγάζει μια σταθερή χαμηλή νότα συνοδείας (μπάσο/ισοκράτης).
Χαρακτηριστικά: Πλούσιος ηχητικός όγκος που γεμίζει τον χώρο.
Παραδείγματα: Η θρακιώτικη Γκάιντα, η σκωτσέζικη Highland Bagpipe, η ισπανική Gaita.
Αυτά τα όργανα δεν φυσούνται με το στόμα. Ο μουσικός χρησιμοποιεί ένα φυσερό (bellows) κάτω από τον έναν αγκώνα για να γεμίζει τον ασκό.
Χαρακτηριστικά: Επιτρέπει στον μουσικό να τραγουδάει ενώ
Παραδείγματα: Η ιρλανδική Uilleann Pipes, η γαλλική
Musette.
Ακολουθούν τα βασικά στάδια της κατασκευής, όπως προκύπτουν από την παράδοση και την πρακτική των τεχνιτών:
Υλικό: Φτιάχνεται από ολόκληρο το δέρμα ενός ζώου, όπως κατσίκας, κουταβιού ή γαϊδουριού.
Ιδιαιτερότητα: Το δέρμα δεν αποτριχώνεται. Γυρίζεται με το τρίχωμα προς τα έξω, δίνοντας στο
Προετοιμασία: Το δέρμα επεξεργάζεται έτσι ώστε να παραμείνει εύκαμπτο και αεροστεγές, χωρίς τη χρήση ξύλινων στηριγμάτων (stocks) στις ενώσεις.
Η καρδιά του ήχου της Żaqq είναι η Zummara, η οποία τοποθετείται στη βάση του ασκού.
Διπλό Καλάμι: Αποτελείται από δύο παράλληλους σωλήνες από καλάμι (Arundo donax).
Στο συγκεκριμένο βίντεο, βλέπουμε τον Francesco Sultana, έναν από τους σημαντικότερους σύγχρονους μουσικούς και οργανοποιούς της Μάλτας, ο οποίος έχει αφιερώσει τη ζωή του στη διάσωση των παραδοσιακών οργάνων του νησιού.
Η Zummara είναι ένα παραδοσιακό μαλτέζικο πνευστό που αποτελείται από δύο καλάμια δεμένα μεταξύ τους. Αν και θυμίζει το ιρακινό Mutbaq, η μαλτέζικη εκδοχή έχει τις δικές της ιδιαιτερότητες στην κατασκευή και στον ήχο.
Αν η έρημος του Ιράκ είχε φωνή, αυτή θα ήταν ο ήχος του Mutbaq (Μουτμπάκ). Ένα όργανο αρχέγονο, που επιβιώνει από την εποχή των Σουμερίων και των Βαβυλωνίων, το Mutbaq αποτελεί την καρδιά της ιρακινής λαϊκής παράδοσης, συντροφεύοντας βοσκούς στις μοναξιές τους και ολόκληρα χωριά στα γλέντια τους.
Αν και σε όλο τον κόσμο είναι γνωστό ως το όργανο των γητευτών φιδιών, στην Ινδία η ονομασία του αλλάζει ανάλογα με την περιοχή και την τοπική διάλεκτο. Παρά τις διαφορετικές λέξεις, η καρδιά του παραμένει πάντα η ίδια: μια ξερή κολοκύθα και δύο καλάμια.
Είναι η πιο κοινή ονομασία και χρησιμοποιείται ευρέως στη Βόρεια Ινδία. Είναι ο όρος που θα συναντήσετε στα περισσότερα βιβλία μουσικολογίας και στις τουριστικές περιγραφές.
Αυτή είναι η ονομασία που προτιμούν οι ίδιοι οι γητευτές φιδιών (οι φυλές Sapera και Jogi). Για αυτούς, το "Been" δεν είναι απλώς ένα όργανο, αλλά ένα ιερό εργαλείο της παράδοσής τους. Συχνά, όταν ακούτε τη λέξη Bin στην Ινδία, αναφέρονται ακριβώς σε αυτό το πνευστό από κολοκύθα.
Στη Νότια Ινδία (κυρίως στις περιοχές που μιλούν Ταμίλ), το όργανο ονομάζεται Makudi. Αν και η κατασκευή παραμένει ίδια με το Pungi, το Makudi συνδέεται συχνά με την τοπική παραδοσιακή μουσική και τις τελετουργίες των νότιων περιοχών.
Σε ορισμένες περιοχές του Γκουτζαράτ (Δυτική Ινδία), θα το ακούσετε και ως Mahudi, δείχνοντας πόσο βαθιά ριζωμένο είναι αυτό το όργανο σε όλη την έκταση της ηπείρου.
Σύνοψη: Είτε το πούμε Pungi, είτε Been, είτε Makudi, μιλάμε για το ίδιο ιδιοφυές όργανο που χρησιμοποιεί την κολοκύθα ως θάλαμο αέρα για να δημιουργήσει αυτόν τον αδιάκοπο, υπνωτικό ήχο.
Οδηγός Κατασκευής Pungi / Makudi: Από τον Αγρό στο Μουσικό ΌργανοΗ κατασκευή του Pungi (ή Makudi) είναι μια τέχνη που συνδυάζει τη βοτανολογία, τη φυσική του ήχου και τη χειροτεχνία. Δεν πρόκειται απλώς για τη συναρμολόγηση υλικών, αλλά για τη δημιουργία ενός συστήματος πίεσης αέρα.
1. Η Επιλογή και Προετοιμασία της Κολοκύθας (Tumba)
Η καρδιά του οργάνου είναι η κολοκύθα της ποικιλίας Lagenaria siceraria (Bottle Gourd).
Επιλογή: Ο κατασκευαστής αναζητά μια κολοκύθα με συγκεκριμένο σχήμα: μια μεγάλη σφαιρική βάση και έναν μακρύ, στενό λαιμό. Ο λαιμός θα λειτουργήσει ως το στόμιο (air chamber).
Αποξήρανση: Η κολοκύθα δεν κόβεται πράσινη. Αφήνεται στο φυτό μέχρι να ξεραθεί τελείως φυσικά. Μετά τη συγκομιδή, παραμένει σε σκιερό μέρος για μήνες μέχρι ο φλοιός της να γίνει σκληρός σαν ξύλο και τα σπόρια στο εσωτερικό της να ακούγονται σαν κουδουνίστρα.
Καθαρισμός: Ανοίγεται μια τρύπα στην κορυφή του λαιμού και δύο τρύπες στη βάση. Με ένα σύρμα, ο τεχνίτης ξύνει και αφαιρεί όλα τα εσωτερικά ίνες και τα σπόρια, αφήνοντας το εσωτερικό τελείως κούφιο και λείο για να μην εμποδίζεται η ροή του αέρα.
2. Η Κατασκευή των Σωλήνων (Jivala)
Το Pungi διαθέτει δύο σωλήνες από καλάμι ή μπαμπού, οι οποίοι τοποθετούνται παράλληλα.
Ο Σωλήνας της Μελωδίας (Chanter): Διαθέτει συνήθως 7 τρύπες για τα δάχτυλα. Ο τεχνίτης πρέπει να υπολογίσει με ακρίβεια τις αποστάσεις για να είναι το όργανο κουρδισμένο.
Ο Σωλήνας του Ισοκρατήματος (Drone): Αυτός ο σωλήνας δεν έχει τρύπες (ή έχει μία μόνο για βασικό κούρδισμα) και παράγει έναν συνεχή, χαμηλό ήχο που συνοδεύει τη μελωδία.
Τα Γλωσσίδια (Reeds): Αυτό είναι το πιο δύσκολο κομμάτι. Στην άκρη κάθε σωλήνα (που θα μπει μέσα στην κολοκύθα) προσαρμόζεται ένα λεπτό φύλλο καλαμιού. Όταν ο αέρας περνά από πάνω τους, αυτά δονούνται και παράγουν τον ήχο.
3. Η Συναρμολόγηση και το Σφράγισμα
Εδώ η κολοκύθα ενώνεται με τα καλάμια. Η σύνδεση πρέπει να είναι αεροστεγής.
Το Μαύρο Κερί (Gugal): Οι Ινδοί τεχνίτες χρησιμοποιούν ένα μείγμα από κερί μέλισσας, ρετσίνι και σκόνη κάρβουνου. Το μείγμα ζεσταίνεται μέχρι να γίνει εύπλαστο και τοποθετείται γύρω από τη βάση των σωλήνων εκεί που μπαίνουν στην κολοκύθα.
Στεγανοποίηση: Μόλις το κερί κρυώσει, σκληραίνει σαν πέτρα. Αν υπάρχει έστω και μια μικρή διαρροή αέρα, το όργανο δεν θα βγάλει ήχο ή θα απαιτεί τεράστια προσπάθεια από τον παίκτη.
4. Το Κούρδισμα και η Τεχνική
Μετά τη συναρμολόγηση, ακολουθεί το κούρδισμα των γλωσσιδίων. Ο τεχνίτης χρησιμοποιεί μικρές ποσότητες κεριού πάνω στα γλωσσίδια για να αλλάξει το βάρος τους και άρα τη συχνότητα δόνησης.
Κυκλική Αναπνοή: Ο κατασκευαστής πρέπει να ελέγξει αν το όργανο αντέχει την πίεση. Το Pungi παίζεται με την τεχνική της "κυκλικής ανάσας" (εισπνοή από τη μύτη ενώ το στόμα σπρώχνει αέρα από τα μάγουλα), ώστε ο ήχος να μην σταματά ποτέ. Η κολοκύθα λειτουργεί ως "αποθήκη" που εξισορροπεί την πίεση κατά την εναλλαγή της αναπνοής.
5. Φινίρισμα
Τέλος, το Pungi διακοσμείται. Συχνά περνιέται με βερνίκι ή λάδι για προστασία από την υγρασία της ανάσας και στολίζεται με κόκκινες και πορτοκαλί κλωστές, φούντες ή παραδοσιακά μοτίβα που συμβολίζουν την τύχη.
Η φύση συχνά προσφέρει τα καλύτερα υλικά για την τέχνη. Ένα από τα πιο ταπεινά φυτά, η κολοκύθα, έχει καταφέρει να γίνει η «καρδιά» μερικών από τα πιο ιδιαίτερα μουσικά όργανα στον κόσμο.
.jpeg)
Το Balafon είναι ο πρόγονος του σύγχρονου μαρίμπα. Αποτελείται από ξύλινες ράβδους (πλήκτρα), αλλά η μαγεία του κρύβεται από κάτω.
Η Κατασκευή: Κάτω από κάθε ξύλο κρέμεται μια ξερή κολοκύθα που λειτουργεί ως ηχείο.
Ο Ήχος: Οι κολοκύθες έχουν μικρές οπές καλυμμένες με λεπτές μεμβράνες. Όταν το ξύλο δονείται, ο αέρας μέσα στην κολοκύθα κάνει τη
Στο Αρχαιολογικό Μουσείο του Ρηγίου (Reggio Calabria) φιλοξενείται ένα εξαιρετικό δείγμα της κοροπλαστικής τέχνης της Μεγάλης Ελλάδας, το ...
