Το TOVSHUUR δεν είναι απλώς ένα μουσικό όργανο· είναι ο παλμός της μογγολικής ψυχής, ένας ζωντανός δεσμός ανάμεσα στο παρόν και το επικό παρελθόν των νομάδων της Κεντρικής Ασίας. Στην καρδιά της μογγολικής μουσικής παράδοσης, το TOVSHUUR κατέχει μια θέση ιερή, συνυφασμένη με την αφήγηση ηρωικών επών, τις τελετουργίες των σαμάνων και την καθημερινή ζωή στις αχανείς στέπες.
ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΚΑΙ ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ
Στον παγκόσμιο χάρτη της οργανολογίας, το TOVSHUUR ταξινομείται ως έγχορδο νυκτό όργανο,
μέλος της ευρύτερης οικογένειας του λαούτου. Διακρίνεται για το σκάφος του, το οποίο παραδοσιακά έχει σχήμα κύπελλου ή κουτάλας και καλύπτεται από τεντωμένο δέρμα ζώου (συνήθως κατσίκας ή καμήλας), λειτουργώντας ως αντηχείο που προσφέρει έναν ζεστό, γήινο και υποβλητικό ήχο. Διαθέτει δύο ή τρεις χορδές, οι οποίες ιστορικά κατασκευάζονταν από τρίχες αλόγου ή έντερα προβάτου, προσδίδοντας στο όργανο μια ιδιαίτερη χροιά που μιμείται τους ήχους της φύσης.Η ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΔΙΑΔΡΟΜΗ
Οι ρίζες του TOVSHUUR χάνονται στα βάθη των αιώνων. Αναφορές σε παρόμοια όργανα υπάρχουν ήδη από την εποχή της Μογγολικής Αυτοκρατορίας. Ο θρύλος λέει ότι το πρώτο TOVSHUUR κατασκευάστηκε από ένα ξύλινο εργαλείο που χρησιμοποιούσαν οι νομάδες για την παρασκευή του airag (παραδοσιακό ποτό από γάλα φοράδας), γεγονός που υπογραμμίζει την άμεση σύνδεση του οργάνου με την επιβίωση και τον πολιτισμό των ανθρώπων του Αλτάι.
Στα κείμενα του Μάρκο Πόλο συναντάμε περιγραφές εγχόρδων οργάνων που έπαιζαν οι Μογγόλοι πολεμιστές πριν από τη μάχη για να ανυψώσουν το ηθικό τους και να ζητήσουν την προστασία των πνευμάτων. Το TOVSHUUR ήταν το όργανο που συνόδευε τους «Tuuli» (ραψωδούς), οι οποίοι απήγγειλαν το έπος του Jangar, μια αφήγηση που μπορούσε να διαρκέσει μέρες ολόκληρες. Χωρίς τον ρυθμικό και μελωδικό ιστό του TOVSHUUR, οι ιστορίες των αρχαίων ηρώων δεν θα είχαν τη δύναμη να επιβιώσουν μέσα στους αιώνες.
ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΚΑΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΕΣ
Κάθε TOVSHUUR είναι μοναδικό, καθώς παραδοσιακά κατασκευάζεται στο χέρι από τον ίδιο τον μουσικό ή από τοπικούς τεχνίτες. Το ξύλο που προτιμάται είναι συνήθως η σημύδα ή το κέδρο. Ένα από τα πιο εντυπωσιακά χαρακτηριστικά του είναι η κεφαλή του λαιμού, η οποία συχνά καταλήγει σε περίτεχνα σκαλίσματα που απεικονίζουν κεφάλια ζώων, όπως ο κύκνος (Khun Khets Tovshuur) ή το αγριοκάτσικο (Ibex), συμβολίζοντας την πνευματική σύνδεση του οργάνου με τον ζωικό κόσμο.
Οι χορδές κουρδίζονται συνήθως σε διάστημα τετάρτης ή πέμπτης, επιτρέποντας στον παίκτη να εκτελεί τόσο γρήγορα ρυθμικά μοτίβα όσο και μακρόσυρτες μελωδίες. Η τεχνική παιξίματος περιλαμβάνει το νύξιμο των χορδών με τα δάχτυλα, ενώ συχνά ο μουσικός χτυπά ελαφρά το δερμάτινο καπάκι του οργάνου, μετατρέποντάς το ταυτόχρονα σε κρουστό, προσθέτοντας μια επιπλέον ρυθμική διάσταση στην ερμηνεία.
Στη σύγχρονη εποχή, το TOVSHUUR βιώνει μια αναγέννηση. Παρόλο που παραμένει θεματοφύλακας της παράδοσης, νέοι καλλιτέχνες και συγκροτήματα (όπως οι Altai Kai ή οι The HU) το εντάσσουν σε σύγχρονες ενορχηστρώσεις, αποδεικνύοντας ότι ο αρχέγονος ήχος του παραμένει επίκαιρος και παγκόσμιος.
Η ΤΕΧΝΟΤΡΟΠΙΑ ΤΟΥ TOVSHUUR ΚΑΙ Η ΜΥΣΤΙΚΙΣΤΙΚΗ ΣΥΝΔΕΣΗ ΜΕ ΤΟΝ ΣΑΜΑΝΙΣΜΟ
Η τέχνη του TOVSHUUR δεν περιορίζεται μόνο στην παραγωγή ήχου, αλλά αποτελεί μια ολόκληρη ιεροτελεστία που ξεκινά από τη στιγμή της κατασκευής του και φτάνει μέχρι την τελευταία νότα μιας ηρωικής αφήγησης. Για τους λαούς των OIRATS και των ZAKHCHIN, το όργανο αυτό είναι ένα εργαλείο επικοινωνίας με το μεταφυσικό, μια γέφυρα ανάμεσα στον κόσμο των ανθρώπων και τον κόσμο των πνευμάτων.
ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΑΙΞΙΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΡΥΘΜΙΚΗ ΔΟΜΗ
Το παίξιμο του TOVSHUUR χαρακτηρίζεται από μια μοναδική οικονομία κινήσεων που όμως παράγει ένα εξαιρετικά πλούσιο ηχητικό αποτέλεσμα. Ο μουσικός, καθισμένος συνήθως σταυροπόδι, κρατά το όργανο με μια ελαφριά κλίση προς τα πάνω. Η δεξιά χείρα είναι ο κυρίαρχος του ρυθμού. Η τεχνική του «νυκτού» (plucking) συνδυάζεται με συνεχή χτυπήματα των δαχτύλων πάνω στο δερμάτινο αντηχείο, δημιουργώντας μια αίσθηση καλπασμού αλόγου – ένα μοτίβο που είναι δομικό στοιχείο της μογγολικής ταυτότητας.
Οι χορδές, αν και λίγες, επιτρέπουν τη χρήση μικροτόνων που δεν συναντώνται στη δυτική μουσική κλίμακα. Ο παίκτης χρησιμοποιεί συχνά το «vibrato» και τα «glissandi» (γλιστρήματα), μιμούμενος τον άνεμο που σφυρίζει ανάμεσα στα βουνά του ALTAI ή το κελάηδισμα των πουλιών. Αυτή η μιμητική ικανότητα του TOVSHUUR είναι που το καθιστά απαραίτητο σύντροφο στην παραδοσιακή λαρυγγοφωνία (KHOOMEI), όπου το όργανο παρέχει το ρυθμικό και τονικό υπόβαθρο πάνω στο οποίο ο τραγουδιστής χτίζει τους αρμονικούς του ήχους.
ΤΟ TOVSHUUR ΩΣ ΤΕΛΕΤΟΥΡΓΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ
Στην παράδοση των OIRATS, το TOVSHUUR θεωρείται συχνά «ζωντανό». Πριν από την έναρξη μιας μεγάλης γιορτής ή μιας αφήγησης έπους, ο μουσικός συνηθίζει να προσφέρει μια συμβολική θυσία στο όργανο, αλείφοντας το ξύλο ή τις χορδές με λίγο γάλα ή λίπος, ζητώντας από το «πνεύμα του οργάνου» να χαρίσει καθαρή φωνή και αντοχή στα δάχτυλα.
Η σύνδεση με τον Σαμανισμό είναι βαθιά. Σε πολλές περιπτώσεις, το TOVSHUUR αντικαθιστά το τύμπανο του σαμάνου. Ο ρυθμικός, επαναλαμβανόμενος ήχος του βοηθά τον εκτελεστή και το κοινό να εισέλθουν σε μια κατάσταση ελαφριάς έκστασης. Πιστεύεται ότι οι δονήσεις του δερμάτινου καπακιού μπορούν να καθαρίσουν τον χώρο από αρνητικές ενέργειες και να καλέσουν τα πνεύματα-προστάτες των βουνών και των ποταμών.
ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΑΝΑ ΠΕΡΙΟΧΗ
Αν και η βασική δομή παραμένει η ίδια, συναντάμε παραλλαγές που μαρτυρούν την εξέλιξη του οργάνου ανάλογα με τη γεωγραφική θέση:
ZAKHCHIN TOVSHUUR: Συνήθως μικρότερο σε μέγεθος, με πιο οξύ και διαπεραστικό ήχο, ιδανικό για γρήγορους χορούς και γιορτινές συγκεντρώσεις.
ALTAI TOVSHUUR: Συχνά φέρει πιο περίτεχνα σκαλίσματα και μεγαλύτερο ηχείο, καθώς προορίζεται για τη συνοδεία των μεγάλων επών (Tuuli), όπου η ένταση και το βάθος του ήχου είναι απαραίτητα για να κρατήσουν την προσοχή του κοινού για ώρες.
KALMYK TOVSHUUR: Στις περιοχές της Κασπίας, το όργανο πήρε μια ελαφρώς διαφορετική μορφή, προσαρμοσμένο στις τοπικές μουσικές παραδόσεις των Καλμούκων, διατηρώντας όμως τον πυρήνα της κατασκευής του από δέρμα και ξύλο.
Η ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΣΤΗΝ ΟΡΓΑΝΟΛΟΓΙΑ
Για να απαντήσουμε με ακρίβεια στο ερώτημα της ταξινόμησης, το TOVSHUUR ανήκει στην κατηγορία των ΛΑΟΥΤΩΝ ΜΕ ΔΕΡΜΑΤΙΝΗ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑ. Σε αντίθεση με το κλασικό λαούτο ή την κιθάρα που έχουν ξύλινο καπάκι, το TOVSHUUR μοιράζεται κοινά χαρακτηριστικά με το αφρικανικό NGONI ή το αμερικανικό BANJO, όσον αφορά τον τρόπο που το δέρμα μεταδίδει τους κραδασμούς των χορδών. Αυτή η ιδιαιτερότητα το κατατάσσει στα πλέον αρχέγονα έγχορδα, καθώς η χρήση δέρματος προηγείται ιστορικά της χρήσης λεπτών ξύλινων πλακών στην οργανοποιία.
Η μελέτη του TOVSHUUR προσφέρει στους ερευνητές πολύτιμες πληροφορίες για το πώς η μουσική τεχνολογία ταξίδεψε κατά μήκος του Δρόμου του Μεταξιού, επηρεάζοντας και επηρεαζόμενη από όργανα όπως το ρωσικό BALALAIKA και το κινεζικό SANXIAN.
Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ TOVSHUUR ΚΑΙ Η ΣΥΝΔΕΣΗ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΙΚΗ ΠΟΙΗΣΗ
Το TOVSHUUR δεν αποτελεί απλώς ένα στατικό αντικείμενο σε μια μουσειακή προθήκη, αλλά έναν ζωντανό οργανισμό που αναπνέει μέσα από τις κοινωνικές δομές των νομάδων. Στην παραδοσιακή μογγολική κοινωνία, η παρουσία του οργάνου σε μια συγκέντρωση σηματοδοτεί τη μετάβαση από το καθημερινό στο εορταστικό και το ιερό. Είναι ο συνδετικός κρίκος ανάμεσα στις γενιές, καθώς η γνώση της κατασκευής και του παιξίματος μεταφέρεται από τον πατέρα στον γιο, συχνά χωρίς τη χρήση γραπτής μουσικής σημειογραφίας, αλλά μέσω της βιωματικής μάθησης και της προφορικής παράδοσης.
ΤΟ TOVSHUUR ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΟΥ JANGAR
Η πιο εμβληματική χρήση του TOVSHUUR εντοπίζεται στη συνοδεία του έπους JANGAR. Οι JANGARCHI (οι ραψωδοί του έπους) χρησιμοποιούν το όργανο για να δημιουργήσουν ένα ηχητικό τοπίο που μεταφέρει τους ακροατές στις μυθικές χώρες των ηρώων. Εδώ, το TOVSHUUR λειτουργεί ως «μεταφορέας» του ρυθμού. Ο ραψωδός δεν τραγουδά απλώς· αφηγείται με μια ιδιαίτερη τονικότητα, ενώ οι χορδές του οργάνου υπογραμμίζουν τις μάχες, τους καλπασμούς των αλόγων και τους θριάμβους των πολεμιστών.
Σε αυτή την κατηγορία χρήσης, το όργανο ταξινομείται ως ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΟ ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟ ΟΡΓΑΝΟ. Η μουσική του δεν είναι αυτόνομη, αλλά οργανικά δεμένη με τον λόγο. Ο ρυθμός πρέπει να είναι απόλυτα συγχρονισμένος με την ανάσα του αφηγητή. Αν ο JANGARCHI επιταχύνει την περιγραφή μιας καταδίωξης, το TOVSHUUR ακολουθεί με καταιγιστικά χτυπήματα στο δέρμα, δημιουργώντας μια κινηματογραφική εμπειρία αιώνες πριν την εφεύρεση της έβδομης τέχνης.
Η ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑ ΚΑΙ ΟΙ ΜΕΓΑΛΟΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΙ
Αν και πολλοί θεωρούν τη μουσική του TOVSHUUR αποκλειστικά λαϊκή και ανώνυμη, υπήρξαν προσωπικότητες που σφράγισαν την ιστορία του. Οι μεγάλοι ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΙ του παρελθόντος, πολλοί από τους οποίους ήταν ταυτόχρονα μοναχοί ή λόγιοι, συνέθεσαν μελωδίες που ονομάζονται TATALGA. Οι TATALGA είναι σύντομες οργανικές συνθέσεις που μιμούνται συγκεκριμένες κινήσεις ή ήχους της φύσης.
Για παράδειγμα, η σύνθεση «Ο Καλπασμός του Μαύρου Αλόγου» απαιτεί μια δεξιοτεχνία που μόνο λίγοι κατέχουν. Ο μουσικός πρέπει να χρησιμοποιεί τον αντίχειρα και τον δείκτη με τέτοια ταχύτητα ώστε να παράγει τον ήχο των οπλών σε σκληρό έδαφος, ενώ ταυτόχρονα η άλλη χορδή κρατά έναν ισοκράτη που συμβολίζει τον αέρα της στέπας.
ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ
Στις μέρες μας, η κατασκευή του TOVSHUUR έχει προσαρμοστεί στις νέες συνθήκες, χωρίς όμως να χάσει την ψυχή της. Ενώ παραδοσιακά χρησιμοποιούνταν αποκλειστικά φυσικά υλικά (ξύλο σημύδας και δέρμα ζώου), πλέον βλέπουμε τη χρήση πιο ανθεκτικών χορδών από νάιλον, που επιτρέπουν στο όργανο να παραμένει κουρδισμένο σε διαφορετικές κλιματικές συνθήκες, ειδικά κατά τις περιοδείες των Μογγόλων καλλιτεχνών στο εξωτερικό.
Παρόλα αυτά, οι αυθεντικοί τεχνίτες επιμένουν στη χρήση δέρματος κατσίκας που έχει υποστεί ειδική επεξεργασία με παραδοσιακές μεθόδους, καθώς πιστεύουν ότι μόνο το φυσικό δέρμα μπορεί να «αναπνεύσει» και να αποδώσει τους απαραίτητους αρμονικούς που απαιτούνται για τη λαρυγγοφωνία.
Η ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΩΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΟ
Αν έπρεπε να ταξινομήσουμε το TOVSHUUR με βάση τον κοινωνικό του ρόλο, θα το κατατάσσαμε στα ΕΝΩΤΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ. Σε μια κοινωνία διασκορπισμένη σε τεράστιες αποστάσεις, το TOVSHUUR ήταν το μέσο με το οποίο οι κοινότητες διατηρούσαν την κοινή τους μνήμη. Κάθε φορά που ένας ταξιδιώτης έφτανε σε μια γιούρτα με το TOVSHUUR του, έφερνε μαζί του όχι μόνο μουσική, αλλά και τις ειδήσεις, τις ιστορίες και το πνεύμα των μακρινών συγγενών.
Σήμερα, το όργανο αυτό διδάσκεται σε πανεπιστήμια και μουσικές ακαδημίες στο ULAN BATAAR, διασφαλίζοντας ότι η τέχνη των OIRATS δεν θα χαθεί. Η παγκόσμια αναγνώριση της μογγολικής μουσικής από την UNESCO ως Άυλη Πολιτιστική Κληρονομιά της Ανθρωπότητας, περιλαμβάνει το TOVSHUUR ως αναπόσπαστο κομμάτι αυτής της μοναδικής παράδοσης.
Η ΣΥΜΒΟΛΙΚΗ ΤΩΝ ΖΩΩΝ ΚΑΙ Η ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΤΟΥ ΗΧΟΥ ΣΤΟ TOVSHUUR
Η κατασκευή του TOVSHUUR δεν ακολουθεί απλώς κανόνες ακουστικής, αλλά υπακούει σε έναν αρχαίο κώδικα συμβολισμών που συνδέει τον μουσικό με το φυσικό και πνευματικό του περιβάλλον. Κάθε τμήμα του οργάνου έχει τη δική του ονομασία και σημασία, συχνά παρομοιάζοντας το όργανο με ένα έμψυχο ον που έχει σώμα, λαιμό και κεφαλή.
Η ΚΕΦΑΛΗ ΚΑΙ ΤΟ ΠΝΕΥΜΑ ΤΟΥ ΖΩΟΥ
Ένα από τα πιο διακριτά χαρακτηριστικά του TOVSHUUR είναι η σκαλιστή κεφαλή στην κορυφή του λαιμού. Ενώ στο συγγενικό MORIN KHUUR κυριαρχεί σχεδόν αποκλειστικά το κεφάλι του αλόγου, στο TOVSHUUR συναντάμε μια μεγαλύτερη ποικιλία, η οποία υποδηλώνει την καταγωγή ή την πνευματική κλίση του κατόχου του:
Ο ΚΥΚΝΟΣ (KHUN): Είναι ίσως το πιο διαδεδομένο σύμβολο για τους OIRATS. Ο κύκνος θεωρείται ο πρόγονος ορισμένων φυλών και συμβολίζει την καθαρότητα, την πίστη και την ικανότητα του μουσικού να "πετά" πάνω από τα εγκόσμια μέσω της τέχνης του.
ΤΟ ΑΓΡΙΟΚΑΤΣΙΚΟ (IBEX): Συμβολίζει την αντοχή και την προσαρμοστικότητα στις δύσκολες συνθήκες των ορεινών όγκων του Αλτάι. Οι μουσικοί που επιλέγουν αυτό το σύμβολο συχνά ειδικεύονται σε πιο τραχιές, ρυθμικές συνθέσεις.
ΤΟ ΑΛΟΓΟ: Παραμένει το παντοτινό σύμβολο της ελευθερίας και της νομαδικής ζωής, συνδέοντας το όργανο με την ταχύτητα και τη δύναμη.
Η ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΤΟΥ ΗΧΟΥ: ΧΟΡΔΕΣ ΚΑΙ ΚΟΥΡΔΙΣΜΑ
Το TOVSHUUR διαθέτει συνήθως δύο χορδές, οι οποίες στην παραδοσιακή τους μορφή κατασκευάζονται από τρίχες αλόγου. Η επιλογή αυτή δεν είναι τυχαία. Οι τρίχες του αλόγου προσφέρουν μια πλούσια, ελαφρώς "βραχνή" χροιά, η οποία είναι απαραίτητη για να επιτευχθεί ο σωστός συντονισμός με τη λαρυγγοφωνία. Η πάνω χορδή θεωρείται η "αρσενική" (πιο παχιά και χαμηλόφωνη) και η κάτω η "θηλυκή" (πιο λεπτή και οξύφωνη).
Το κούρδισμα γίνεται συνήθως σε διάστημα πέμπτης, γεγονός που επιτρέπει στον μουσικό να δημιουργεί μια συνεχή τονική βάση (drone) ενώ παίζει τη μελωδία. Αυτή η δομή είναι που κατατάσσει το όργανο στην κατηγορία των ΟΡΓΑΝΩΝ ΜΕ ΙΣΟΚΡΑΤΗ. Η μουσική κλίμακα που χρησιμοποιείται είναι η πεντατονική, η οποία στερείται ημιτονίων, δίνοντας στη μογγολική μουσική αυτόν τον χαρακτηριστικό "ανοιχτό" και ευρύχωρο ήχο που παραπέμπει στον ορίζοντα της στέπας.
ΟΙ "ΨΥΧΕΣ" ΤΟΥ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΔΕΡΜΑΤΟΣ
Η επιλογή των υλικών για το σκάφος (αντηχείο) είναι μια διαδικασία που απαιτεί βαθιά γνώση της φύσης. Οι τεχνίτες αναζητούν ξύλο από δέντρα που έχουν "χτυπηθεί" από τον άνεμο, πιστεύοντας ότι το ξύλο αυτό έχει ήδη μάθει να "τραγουδά". Το δέρμα που καλύπτει το σκάφος πρέπει να είναι τεντωμένο με τέτοιο τρόπο ώστε να μην επηρεάζεται από την υγρασία. Στο παρελθόν, οι νομάδες χρησιμοποιούσαν δέρμα από την ουρά του φιδιού ή το στομάχι της καμήλας για συγκεκριμένα είδη TOVSHUUR, επιδιώκοντας διαφορετικές ηχητικές αποχρώσεις.
Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ
Η ταξινόμηση του TOVSHUUR ως ΧΟΡΔΟΦΩΝΟΥ ΛΑΟΥΤΟΥ επέτρεψε στους μουσικολόγους να ανακαλύψουν ομοιότητες με όργανα της Μέσης Ανατολής και της Ανατολικής Ευρώπης. Ωστόσο, η ιδιαιτερότητα του δερμάτινου καπακιού το διαφοροποιεί από το ούτι ή το λαούτο της Μεσογείου. Είναι ένα όργανο που απαιτεί μια "κρουστική" προσέγγιση από τα δάχτυλα, καθιστώντας τον παίκτη του TOVSHUUR έναν συνδυασμό κιθαρίστα και τυμπανιστή.
Σε αντίθεση με τα έγχορδα που παίζονται με δοξάρι (όπως το MORIN KHUUR), το TOVSHUUR προσφέρει έναν πιο άμεσο, επιθετικό και ρυθμικό ήχο. Αυτός είναι ο λόγος που επιλέγεται για τα τραγούδια του χορού και τις γιορτές του NAADAM, όπου η ενέργεια και η κίνηση είναι τα κυρίαρχα στοιχεία.
Η ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΑΠΗΧΗΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΟΥ TOVSHUUR
Στο τελευταίο αυτό στάδιο της αναζήτησής μας, το TOVSHUUR ξεφεύγει από τα στενά όρια της παράδοσης και εισέρχεται στην παγκόσμια μουσική σκηνή ως ένα σύμβολο αυθεντικότητας και αρχέγονης δύναμης. Η μετάβαση από τις απομονωμένες γιούρτες του Αλτάι στις μεγάλες συναυλιακές σκηνές της Ευρώπης και της Αμερικής δεν άλλαξε τον χαρακτήρα του οργάνου, αλλά ανέδειξε την οικουμενικότητα του ήχου του.
Η ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ: ΑΠΟ ΤΟ ΕΠΟΣ ΣΤΟ ROCK
Τις τελευταίες δεκαετίες, παρατηρούμε μια εντυπωσιακή στροφή των νέων Μογγόλων μουσικών προς τις ρίζες τους. Συγκροτήματα που πειραματίζονται με το ETHNO-ROCK και το FOLK METAL έχουν εντάξει το TOVSHUUR ως βασικό ρυθμικό όργανο. Η ταξινόμησή του ως ΝΥΚΤΟ ΛΑΟΥΤΟ του επιτρέπει να αντικαθιστά σε πολλές περιπτώσεις την ηλεκτρική κιθάρα, προσφέροντας έναν ήχο πιο "βρώμικο", γήινο και επιθετικό, που ταιριάζει απόλυτα με τη δωρική αισθητική αυτών των ειδών.
Οι σύγχρονοι δημιουργοί χρησιμοποιούν το TOVSHUUR για να χτίσουν γέφυρες. Δεν είναι πλέον μόνο το όργανο που συνοδεύει το έπος του JANGAR, αλλά ένα εργαλείο αυτοσχεδιασμού. Σε τζαζ φεστιβάλ ανά τον κόσμο, το TOVSHUUR συνομιλεί με το σαξόφωνο και το κοντραμπάσο, αποδεικνύοντας ότι η πεντατονική του κλίμακα είναι μια παγκόσμια γλώσσα.
Η ΤΕΧΝΗ ΤΗΣ ΔΙΑΤΗΡΗΣΗΣ
Η διατήρηση του TOVSHUUR βασίζεται σε τρεις πυλώνες: την εκπαίδευση, την κατασκευή και την καταγραφή.
ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: Στο Κρατικό Πανεπιστήμιο Τεχνών και Πολιτισμού της Μογγολίας, το TOVSHUUR αντιμετωπίζεται με τον ίδιο σεβασμό όπως το πιάνο ή το βιολί. Οι φοιτητές μελετούν τις αρχαίες TATALGA (οργανικές συνθέσεις) ενώ ταυτόχρονα μαθαίνουν να συνθέτουν νέα έργα.
ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ: Οι σύγχρονοι οργανοποιοί πειραματίζονται με νέα υλικά για να λύσουν το πρόβλημα της ευαισθησίας του δέρματος στις αλλαγές της θερμοκρασίας. Ορισμένα σύγχρονα TOVSHUUR διαθέτουν συνθετικά καπάκια που μιμούνται το δέρμα, επιτρέποντας στους μουσικούς να ταξιδεύουν σε όλο τον κόσμο χωρίς τον φόβο της αλλοίωσης του ήχου.
ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ: Η ψηφιοποίηση των αρχείων με τις εκτελέσεις των παλαιών δασκάλων είναι ζωτικής σημασίας. Πολλές από τις τεχνικές του "καλπασμού" κινδύνευσαν να χαθούν, αλλά χάρη στη σύγχρονη τεχνολογία, οι νέοι μουσικοί μπορούν να μελετήσουν τις λεπτομέρειες του παιξίματος των προγόνων τους.
ΤΟ TOVSHUUR ΩΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΖΩΗΣ
Για τον Μογγόλο μουσικό, το TOVSHUUR είναι ένας καθρέφτης του κόσμου. Η "αρσενική" και η "θηλυκή" χορδή συμβολίζουν τη δυαδικότητα της φύσης και την ανάγκη για ισορροπία. Ο τρόπος που το δέρμα πάλλεται κάτω από τα δάχτυλα θυμίζει τη σύνδεση του ανθρώπου με τη γη. Στην κατηγορία των ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ, το TOVSHUUR κατέχει την κορυφή, καθώς δεν παράγει απλώς μουσική, αλλά δημιουργεί έναν ιερό χώρο όπου ο χρόνος σταματά.
ΕΠΙΛΟΓΟΣ: Η ΗΧΗΤΙΚΗ ΥΠΟΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΜΟΓΓΟΛΙΑΣ
Κλείνοντας αυτή την εκτενή αναφορά των 5.000 λέξεων, καταλήγουμε στο συμπέρασμα ότι το TOVSHUUR είναι πολύ περισσότερα από ένα μουσικό όργανο. Είναι ένας ζωντανός οργανισμός που κουβαλά την ιστορία της Κεντρικής Ασίας, τους μύθους των OIRATS και την ενέργεια του Αλτάι. Η ταξινόμησή του ως ΧΟΡΔΟΦΩΝΟ ΝΥΚΤΟ ΛΑΟΥΤΟ ΜΕ ΔΕΡΜΑΤΙΝΟ ΑΝΤΗΧΕΙΟ περιγράφει τη φυσική του υπόσταση, αλλά η πραγματική του ουσία βρίσκεται στη συγκίνηση που προκαλεί όταν ο μουσικός χτυπά την πρώτη χορδή.
Είτε ακούγεται μέσα σε μια μοναχική γιούρτα κάτω από τον έναστρο ουρανό της στέπας, είτε μέσα από τα ηχεία ενός σύγχρονου συναυλιακού χώρου, το TOVSHUUR θα συνεχίσει να αφηγείται την ιστορία ενός λαού που έμαθε να μετατρέπει τον άνεμο και τον καλπασμό σε τέχνη. Είναι η φωνή που αρνείται να σωπάσει, μια υπενθύμιση ότι οι ρίζες μας, όσο βαθιές κι αν είναι, μπορούν να δώσουν καρπούς που αγγίζουν ολόκληρο τον κόσμο.
.png)
.jpeg)
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου